Trong chuyến thăm Mỹ lần này, Dobrynin sẽ trực tiếp đối thoại với các quan chức cấp cao của chính phủ Mỹ. Ngoại trưởng Mỹ Warren Christopher cùng Cố vấn Tổng thống Anthony Lake sẽ là những người đầu tiên tiếp xúc với ông. Họ sẽ cùng nhau tìm kiếm bước đột phá nhằm đạt được đồng thuận về chuỗi khủng hoảng đang diễn ra ở khu vực châu Á - Th��i Bình Dương.

Đối mặt với hai nhà ngoại giao và chính trị gia dày dặn kinh nghiệm, Dobrynin không hề tỏ ra lo lắng. Rõ ràng là ông đã chuẩn bị kỹ lưỡng cho cuộc gặp này, hay nói cách khác, chính phủ Liên Xô mà ông đại diện không hề nóng vội trong việc tìm kiếm sự đồng thuận với phía Mỹ. Chính vì thế, ông đã trực tiếp chất vấn phía Mỹ về cách họ xử lý vấn đề độc lập của Đài Loan – cụ thể là cách đối phó với chính sách của Lee Teng-hui. Dobrynin tin rằng chỉ cần vấn đề này được giải quyết thỏa đáng, cuộc họp ba bên tiếp theo sẽ diễn ra suôn sẻ.

Địa điểm gặp mặt là Nhà Trắng, nơi Dobrynin đã quá quen thuộc khi trở lại. Ông lịch sự từ chối sự tháp tùng của tân Đại sứ Liên Xô tại Mỹ, một mình đối mặt với các chính trị gia Mỹ. Đối với ông, Nhà Trắng chính là chiến trường riêng của mình.

"Chính phủ Mỹ đã cắt đứt quan hệ với giới lãnh đạo Đài Loan," Ngoại trưởng Warren đáp thẳng thừng. "Mỹ vốn dĩ không có bất kỳ liên hệ ngoại giao chính thức nào với họ, nên chẳng có gì đáng nói. Theo yêu cầu từ phía Trung Quốc, vấn đề Đài Loan là vấn đề nội bộ của Trung Quốc, và chính phủ Mỹ sẽ không can thiệp."

"Chỉ có vậy thôi sao?" Dobrynin nhíu mày tỏ vẻ không hài lòng, ông giang hai tay, bày tỏ sự thất vọng và chất vấn: "Chẳng lẽ những gì phía Mỹ có thể làm được chỉ có vậy thôi sao?"

"Chẳng lẽ như vậy vẫn chưa đủ sao? Hay các ông cần chính phủ Mỹ công khai xin lỗi mới vừa lòng?" Cố vấn Anthony đáp lại đầy hùng hồn: "Trong từ điển của Mỹ, chúng tôi không có từ 'xin lỗi'."

Dobrynin nhìn chằm chằm Cố vấn Anthony Lake, nhìn cho đến khi đối phương có chút rụt rè, rồi mới nửa cười nửa không hỏi: "Xin hỏi, Cố vấn Anthony đã hoạt động trong giới chính trị bao nhiêu năm rồi?"

"Tôi từng chịu trách nhiệm chính sách của Mỹ trong cuộc chiến Bosnia, thưa ông Dobrynin, và đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng." Bị người khác nghi ngờ năng lực, Anthony tỏ vẻ không vui.

"Khi cuộc khủng hoảng Cuba xảy ra, ngài đang ở đâu?" Dobrynin dựa vào ghế sofa, ngẩng đầu lên nói với vẻ khinh thường: "Tôi đã đại diện Moscow trên chính trường từ thời Tổng thống Kennedy rồi. Lúc đó, tôi vừa nhậm chức Đại sứ Liên Xô tại Mỹ ở Washington được bảy tháng thì cuộc khủng hoảng Cuba bùng nổ giữa Mỹ và Liên Xô. Tổng thống Kennedy đã phải thông qua tôi mới có thể đàm phán với Moscow. Liên Xô rút quân, Mỹ cam kết sẽ không tấn công Cuba để lật đổ chế độ Castro, và đảm bảo sẽ rút các căn cứ quân sự của Mỹ ở Ý và Thổ Nhĩ Kỳ đang đe dọa biên giới phía nam Liên Xô. Ngài có biết tầm quan trọng của một kênh ngoại giao bí mật, không qua các kênh chính thức không? Nghĩa là có thể trực tiếp bỏ qua các quan chức Bộ Ngoại giao để lãnh đạo quốc gia ngài tiếp xúc với lãnh đạo tối cao Liên Xô thông qua tôi. Ngài có biết vai trò không thể thiếu của tôi trong suốt vài thập kỷ qua không? Tin tôi đi, thưa ông Anthony, tôi có nhiều bạn bè trong giới chính trị Mỹ hơn những gì ngài nghĩ bây giờ."

Anthony bị Dobrynin nói cho á khẩu. Dobrynin quay đầu lại, nói với Ngoại trưởng Warren: "Mời Ngoại trưởng tiếp tục."

"Các ông còn muốn chúng tôi làm gì nữa?" Ngoại trưởng Warren, người cũng có chút lúng túng, hỏi lại.

"Hãy rút Hạm đội 7 Thái Bình Dương của Mỹ đang triển khai gần Trung Quốc, rồi chúng ta mới có thể đàm phán hữu nghị với nhau. Chẳng lẽ cách đàm phán của người Mỹ là đặt hai nhóm tác chiến tàu sân bay ngay sát nách người khác, rồi nói rằng chúng tôi đến vì hòa bình?" Dobrynin mạnh mẽ lên án hành vi trơ trẽn của đối phương. Ông khẳng định, chỉ cần các nhóm tác chiến tàu sân bay của Mỹ vẫn còn lảng vảng ở vùng biển Đài Loan, cuộc đàm phán ba bên sẽ khó lòng xây dựng được niềm tin.

Warren nhíu mày, rõ ràng ông không hài lòng với đề xuất của Dobrynin: "Không được, nếu chúng tôi rút khỏi khu vực Đài Loan mà phía Trung Quốc lợi dụng cơ hội dùng vũ lực tấn công, thì tất cả những gì chúng tôi đã làm trước đây sẽ đổ sông đổ biển."

Dobrynin đáp lại đầy chính trực: "Đây là vấn đề nội bộ của Trung Quốc, Liên Xô không có quyền can thiệp, và Mỹ cũng không có quyền can thiệp. Ông hãy nói chuyện này với các quan chức ngoại giao phía Trung Quốc. Bất kỳ sự việc nào xảy ra sau đó, Liên Xô đều không chịu trách nhiệm."

Với tư cách là trung gian hòa giải, ông mới có quyền chỉ trích hành vi vượt quá giới hạn của Mỹ, đồng thời cũng không đưa ra bất kỳ cam kết nào với Mỹ. Thứ nhất, việc đưa ra cam kết không phù hợp với lợi ích của Liên Xô. Thứ hai, cuộc xung đột này vốn không phải giữa Liên Xô và Trung Quốc, Liên Xô chẳng qua chỉ lợi dụng nó để bán vũ khí và kiếm lời.

Nếu hỏi ai là người hưởng lợi lớn nhất trong cuộc xung đột ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương, thì không nghi ngờ gì đó chính là Liên Xô, một quốc gia chưa từng can thiệp trực tiếp vào chiến tranh.

"Về vấn đề này, tôi cần báo cáo Tổng thống, dù sao tôi cũng không có thẩm quyền phản hồi," Warren hít một hơi sâu. Xem ra ông đã tạm thời nắm được lập trường của Moscow. Họ chỉ muốn đàm phán trong cuộc gặp ba bên, chứ không hề đóng vai trò "sư tử há miệng lớn". Điều này khiến Mỹ khá yên tâm, vì họ chỉ lo ngại rằng Trung Quốc và Liên Xô sẽ liên kết lại để chống lại Mỹ trong cuộc đàm phán – một sự bắt tay chưa từng có giữa hai cường quốc này.

Dobrynin đáp lời: "Tôi cũng hy vọng Washington c�� thể sớm đưa ra phản hồi. Còn một điều nữa, Ngoại trưởng Warren, đừng cố gắng thách thức giới hạn của Bắc Kinh, nếu không cuộc gặp ba bên sẽ có một kết cục rất khó coi."

"Cũng xin phía Trung Quốc và Liên Xô 'giơ cao đánh khẽ' trong vấn đề Bán đảo Triều Tiên," Cố vấn Anthony bất ngờ lên tiếng. "Nếu không, đừng để vấn đề eo biển Đài Loan vừa được dàn xếp lại, lại xuất hiện vấn đề Bán đảo Triều Tiên."

Anthony ám chỉ tình hình căng thẳng gần đây trên Bán đảo Triều Tiên trong bối cảnh cuộc khủng hoảng ở châu Á - Thái Bình Dương. Dobrynin hơi ngẩn người, đáp lại không nặng không nhẹ: "Chính sách của Liên Xô ở Bán đảo Triều Tiên sẽ không thay đổi."

Anthony khó mà hiểu rõ những lời mơ hồ của Dobrynin, liệu ông ấy ủng hộ Triều Tiên thống nhất bán đảo, hay sẽ tiếp tục duy trì hiện trạng. Tuy nhiên, Dobrynin hôm nay không đến vì vấn đề bán đảo, vì vậy Anthony cũng chỉ lướt qua chủ đề này.

Thấy mục đích đã đạt được, Dobrynin không có lý do gì để tiếp tục nán lại Nhà Trắng. Ông đứng dậy chào tạm biệt Ngoại trưởng Warren và Cố vấn Anthony: "Rất vui vì chúng ta đã đạt được một sự hiểu biết chung. Tôi nghĩ tất cả các vấn đề tiếp theo sẽ được giải quyết dễ dàng. Tạm biệt, Ngoại trưởng Warren và Cố vấn Anthony."

Dobrynin chào tạm biệt hai người một cách lịch thiệp và tao nhã. Cuộc đối thoại tưởng chừng thân thiện nhưng lại ngập tràn khói lửa cuối cùng cũng khép lại.

Nội dung này là tài sản trí tuệ của truyen.free, không được sao chép khi chưa có sự đồng ý.