(Đã dịch) Đường Chuyên - Chương 773:
Tiền bạc chất đống rồi thì phải biết cách chi tiêu, đem toàn bộ số tiền ném vào việc khai phá Lưỡng Hồ tốt hơn là vứt cho Yến Lai lâu. Một việc có thể để lại cho con cháu, một việc ngày đêm chinh phạt chỉ tổ hại người.
Tiền chôn dưới đất thì phải không ngừng đề phòng bị trộm. Khi dùng còn phải đem ra rửa, bạc xám đen, tiền trang không nhận. Rất nhiều lão tài chủ hò hét yêu cầu tiền trang phải đổi những đồng tiền rỉ loang lổ. Một nhân viên cao ngạo lấy từ sau quầy ra một đồng nguyên tinh xảo, đặt trước mặt lão tài chủ:
– Đây là do triều đình nhân nghĩa, sợ các ngươi tổn thất. Chứ theo lời chưởng quầy bọn ta, số tiền của ngươi phải ném hết vào lò nung đồng, lưu thông trên thị trường làm mất mặt triều đình. Ông có đổi không? Dựa theo tỉ lệ ông cũng không thiệt đâu. Qua năm nay, ông xem xem còn ai lấy thứ tiền mốc meo của ông.
Bộ Hộ đã phát công báo, dựa theo tỉ lệ chuẩn của lương thực, bắt đầu đổi tiền quy mô lớn. Tiền thu về đem hết tới lò luyện đồng, luyện xong trừ tạp chất, luyện lại thành đồng, cuối cùng dùng máy ép biến thành đồng nguyên, tiếp tục đem đổi.
Chỉ trong nửa năm ngắn ngủi, tình trạng thiếu tiền của Đại Đường được cải thiện đáng kể.
Chẳng biết quan phủ chấp hành thế nào, mấy đồng tiền của nông dân được đổi một lấy một, nửa đồng nát cũng đổi được thành tiền mới. Còn về tiền bạc của đại hộ, ai mà kiên nhẫn đếm từng đồng? Họ ném lên cân, kéo quả cân bừa một cái, báo số rồi đổi.
Ai mà biết phân lượng tiền đồng đúc ra khác nhau? Quan phủ khi đúc tiền, đồng nào thừa phân lượng thì bị chọn ra, đồng nào thiếu phân lượng thì đem lưu thông. Thế nên khó tránh khỏi bị tổn thất.
Tân Nguyệt ngồi dưới mái hiên chửi mắng nửa ngày trời, bỗng nhiên thiếu mất mấy trăm quan. Chẳng lẽ đám người Bộ Hộ lấy tiền đi xây mồ mả?
Trường Tôn Vô Kỵ đúng là thất đức, định ra thiết luật hoán đổi, phải dùng tốc độ nhanh nhất hoàn thành công tác đổi tiền. Tiểu hộ thiếu tiền còn có thể tới nông hộ nhờ đổi giùm, nhưng đại hộ như Vân gia, tiền nhiều đến cả xe tải thì biết đổi ở đâu?
Trường Tôn Xung nhăn mày nghe Lý Hoài Nhân chửi mình, khó khăn lắm mới chen miệng vào được:
– Nhà ngươi bị thiếu tiền thì tìm cha ta mà nói, quát tháo trước mặt ta làm gì? Nhà ta cũng thiếu gần hai nghìn quan, cha ta cũng không nói gì nữa là. Lần này đổi theo trọng lượng, ai cũng vậy cả.
Lý Hoài Nhân không tiện viện dẫn nông hộ để biện minh, thể diện vẫn cần có, chỉ xả giận chút thôi. Các châu quận khắp Đại Đường đều đổi như vậy. Tư mã trong quân tới mỗi tiền trang đóng giữ, có chút bất thường nào là chém luôn. Còn quân tư mã mà phạm pháp thì giết cả nhà, cả nhà ở trong quân doanh, muốn chạy cũng không được.
Thủy sư Lĩnh Nam bị Bộ Hộ điều động khắp nơi như điên. Toàn bộ thuyền bị phái đi, đem tiền mới du đãng khắp nội hà.
Vân Diệp giao Hà Thiệu lo việc bán đất ở tân thành, hai Thị lang Bộ Hộ bám riết lấy hắn. Hà Thiệu bất tri bất giác gầy đi mười cân, bởi bất kể là ai ngày nào cũng nghe thấy lời đe dọa chém đầu, xét nhà, diệt tộc thì làm sao ăn ngon, ngủ yên được.
Bộ Hộ còn cho rằng lần này chẳng thu được bao nhiêu tiền. Dù sao nhà còn trên giấy, đất thì vẫn còn là đầm lầy, tù nhân đi đày còn đang trên đường. Mấy đầm lầy lấp trước đó còn chưa khô, giờ đã bán nhà đúng là trò cười.
Sáng sớm hôm sau, Thị lang Lại bộ Thích Đại Lễ lại tới bái phỏng. Ông ta trực tiếp yêu cầu Vân Diệp tha cho nguyên Tư mã và Trưởng sử Nhạc Châu, vẻ mặt còn vô cùng gay gắt:
– Vân hầu, Giám mã và Thừa mã ở Trường ngựa Âm Sơn xin cáo lão về quê, ngài thấy sao?
– Vì sao? Hai vị đó được thăng một cấp thì có gì không hay? Năm mươi mấy tuổi đầu còn được ra sức vì nước phải thấy vinh hạnh mới đúng, vì sao phải cáo lão? Đây không phải thời Tấn, từ chức thì từ chức, còn cáo lão về quê thì cần có sự chấp thuận của triều đình.
Vân Diệp cũng chẳng thèm nể nang gì. Hai lão già đó mà không đến thảo nguyên chăn ngựa thì thật có lỗi với chính mình. Vì bọn họ mà mình phí mất nửa năm và bao nhiêu tiền của. Rất nhiều tiền mượn từ đại hộ Trường An, tiền trang cũng phải trả lợi tức. Hai lão già đó bị người ta xúi bẩy, vì chút lợi nhỏ của mình, làm mất hơn nửa năm trời. Nghĩ đến tiền, lòng Vân Diệp như lửa đốt.
– Hàn Thành là công thần khai quốc. Năm xưa khi Bệ hạ chinh phạt Lôi Đại Bằng, mở cửa ngõ Nhạc Châu chính là nhờ Hàn Thành. Ông ta không muốn làm quan, chỉ muốn làm dân. Do ta đích thân bái phỏng mời ông ấy xuống núi, ông ta mới hạ mình làm tiểu lại. Nay Vân hầu vì chuyện cá nhân mà đày ông ấy đi Mạc Bắc, chẳng lẽ đây là đạo quân tử của ngài à?
Thích Đại Lễ lớn tiếng chất vấn Vân Diệp, nếu không vì e ngại quyền thế của y, e rằng ông ta đã xông vào động thủ rồi.
– Ai bảo ngươi đó là đi đày? Bọn họ tới thảo nguyên nhậm chức, một Chính lục phẩm, một Tòng lục phẩm. Đó là ân điển của Bệ hạ. Tới miệng ngươi sao thành đi đày? Uổng cho ngươi thân là Thị lang Lại bộ mà lại không hiểu rõ vấn đề này.
Thích Đại Lễ cười thảm:
– Hàn Thành có lỗi gì? Tiền Thăng có tội gì mà bị quyền quý sỉ nhục như thế? Nếu vậy Thích Đại Lễ ta không thèm đứng cùng hạng người lòng lang dạ thú như thế trên triều đường nữa. Giờ xin từ chức với Bệ hạ, làm người nhàn rỗi, tới Âm Sơn chăn ngựa với hai lão hữu.
– Ngươi có từ chức hay không ta mặc kệ, nhưng ta phải nói cho ngươi biết vì sao ta đưa họ tới Âm Sơn. Nếu chẳng phải hai người bọn họ cứng miệng gánh hết tội của ngươi, cả nhà ngươi đã tới Âm Sơn chăn ngựa rồi.
Thích Đại Lễ điên cuồng cười lớn, tựa hồ chẳng hề bận tâm, chỉ mặt Vân Diệp mắng:
– Thân già này cả đời thanh liêm, gia sản chỉ có sáu trăm mẫu ruộng trung đẳng, lại còn là ruộng công. Trong nhà chỉ có lão thê, một con trai và một con gái, ngày ba bữa đạm bạc. Hạng người xa hoa như ngươi thì làm gì được ta?
– Hừ, ta đâu rảnh mà làm gì ngươi? Đánh giá mình quá cao rồi đấy! Chỉ cần ngươi bỏ ra ba mươi vạn quan tiền đền bù chỗ thiếu, ta chẳng những lập tức thỉnh cầu đưa hai người họ về, thậm chí khấu đầu xin lỗi họ trước mặt bách tính Trường An. Ngươi thấy sao?
Vân Diệp lạnh nhạt nói:
– Nói láo! Tài sản cả nhà Hàn Thành cộng lại cũng chưa được nghìn quan. Tiền Thăng càng sống nay biết mai, bổng lộc tới tay chia cho cô nhi quả phụ. Phú thuế mười năm cũng không tới ba mươi vạn quan. Ngươi hãm hại bọn họ!
– Nếu chẳng phải thấy con người bọn họ không tệ, chẳng qua ngu xuẩn một chút, nếu không đã chém cả nhà rồi. Ngươi xem cái này thì rõ. Thích Đại Lễ, ngươi cáo lão đi. Nếu không, dạng người như ngươi càng nhiều, Đại Đường càng gặp họa.
Vân Diệp đem văn thư vay mượn, còn sổ tiền trang đưa cho Thích Đại Lễ xem, lại đẩy cả bàn tính tới. Thứ này quan viên Đại Đường đều biết dùng.
Thích Đại Lễ càng xem mặt càng tái, tay run run, tờ giấy kêu sột soạt. Vân Diệp nói không sai, theo tính toán của ông ta, tổn thất của nửa năm qua là ba mươi vạn quan, đó là ít nhất.
– Bọn... bọn ta chỉ muốn kiếm thêm ít bồi thường cho hương dân, nào ngờ lại gây ra tổn thất lớn đến vậy?
– Hiện giờ ngươi hài lòng rồi chứ? Hương dân của ngươi đều đang muốn bòn rút triều đình đấy. Các triều đại xưa nay không hề có chuyện bồi thường mà vẫn tốt đấy sao? Lần này triều đình không muốn tổn hại tới dân nên đề xuất bồi thường, vậy mà lại sinh ra bao nhiêu chuyện rắc rối. Nếu như ngươi chỉ trồng thêm vài cái cây, xây thêm vài cái nhà nát, khai khẩn mấy mẫu ruộng hoang để lấy thêm bồi thường thì ta chỉ cười bỏ qua. Nhưng các ngươi yêu cầu xây lại trong thành mới, mới y như đúc, thiếu một ngọn cỏ cũng không được. Vậy thì quá đáng lắm rồi. Các ngươi muốn sống an nhàn ngay trong thành sao?
– Đó, đó chỉ là điều kiện thôi, mọi người có thể thương lượng.
Mồ hôi trên trán Thích Đại Lễ chảy xuống ròng ròng, chẳng mấy chốc ướt cả áo mùa đông.
– Không cần thương lượng nữa. Ngươi nhìn xem, tân thành được quy hoạch đi qua ngay cạnh thôn của các ngươi. Có điều đại môn sẽ không mở ở chỗ đó. Mười sáu thôn trại, mấy nghìn người ven sông, sau này muốn vào thành phải chèo thuyền đi một ngày. Từ Ba Châu tới tân thành còn dễ dàng hơn các ngươi. Cho nên ngươi hãy mở to mắt nhìn tân thành xây dựng lên. Hương dân phụ cận Ba Châu mau chóng trở nên giàu có, còn hương dân chỗ các ngươi càng ngày càng nghèo khó. Một tòa thành lớn xuất hiện, thế nào cũng có góc khuất. Lưu manh, cường đạo sẽ tụ tập ở quê các ngươi. Không quá mười năm, ta tin chắc nơi đó sẽ trở thành trọng điểm tiễu phỉ của quan phủ. Muốn giữ gìn phong tục thuần phác sao? Nằm mơ!
Sau khi xem bản dự toán kinh tế từ chỗ Hà Thiệu, Vân Diệp suýt nữa đã phát điên vì muốn giết người. Nửa năm qua là thời cơ tốt biết chừng nào! Đất đai vốn chỉ tốn năm đồng để mua được, bị đám thương nhân ngửi thấy mùi tiền mà đẩy giá lên tới hai mươi quan. Quan Đình Lung ngu ngốc không ý thức được điều này, còn tốn nửa năm trời để giằng co với Trưởng sử, Tư mã. Đợi khi đoàn khảo sát của Hà Thiệu truyền tin về, Vân Diệp mới phát hiện điều Thôi Cửu nói chỉ là vấn đề nhỏ. Làm sao giảm giá đất, không thể để tài sản quốc gia bị đám thương nhân kia cướp đi mới là vấn đề thực sự mà Vân Diệp cần đối mặt.
Đó mới là một đám đối thủ lão luyện, không có liêm sỉ, không biết cố kỵ, năng lực học tập siêu cường. Vân Diệp chỉ bán đất hai lần đã bị bọn họ học được mười phần mười. Tân thành đã trở thành một sách lược của triều đình, tất nhiên không thể sửa đổi. Lý Nhị sau khi biết tin đã ngửa đầu cười lớn, rồi nói với Vân Diệp rằng triều đình sẽ không rót thêm một xu nào vào khoản đầu tư này nữa.
– Vân hầu, chuyện này do lão phu mà ra. Vậy để lão phu gánh vác. Ba mươi vạn quan, cho dù lột da lóc xương lão phu cũng chẳng bán được với giá đó. Ngài xem, không bằng thế này. Lão phu tự xin tới Âm Sơn chăn ngựa. Hàn Thành và Tiền Thăng ở lại lập công chuộc tội, dù sao so với Quan Đình Lung bọn họ cũng quen thuộc hơn, làm việc sẽ thuận lợi hơn.
Thích Đại Lễ vừa vái dài vừa nói:
– Ta biết những lời ngài vừa nói chỉ là trong cơn tức giận. Những người đó cũng là con dân Đại Đường. Triều đình xây tân thành là để khai phá Lưỡng Hồ, thay đổi diện mạo nghèo khó, để nam bắc giàu có đồng đều. Chắc hầu gia cũng không đành lòng nhìn họ trở thành tiện dân. Cứ thế đi. Lão phu làm sai, không còn mặt mũi nào ở lại Trường An nữa. Giờ đi thỉnh tội với Bệ hạ, còn về tổn thất gây ra, xin Vân hầu nghĩ cách. Lão phu vô dụng, chỉ biết tự phạt mình thôi.
Nhìn Thích Đại Lễ lom khom rời đi, Vân Diệp bực tức chỉ muốn hét thật to. Ai ai cũng vậy, làm sai thì chỉ biết bày ra bộ dạng mặc người đánh người mắng, hoàn toàn chẳng nghĩ đến việc dọn dẹp hậu quả khó khăn đến mức nào.
Giá đất đai của bách tính thực sự quá cao rồi. Nếu mua hết thì không còn tiền nữa.
Bản vẽ của Quan Đình Lung chắc chắn đã có rất nhiều người đến tham quan. Lão già đó hẳn đã đem nó đi nói với bách tính về một tương lai tươi đẹp ra sao, thế là đám thương nhân có thể đoán được tám chín phần mười về vị trí ông ta muốn xây thành.
Sự thiếu hụt trí tưởng tượng có lẽ là ưu điểm duy nhất của Quan Đình Lung. Bản vẽ giả này chẳng qua là mượn gió bẻ măng, một trò vặt vãnh. Giờ đây, làm sao để vận dụng bản vẽ giả này đến mức tối đa mới là điều quan trọng. Trận giao tranh đầu tiên không thể sai sót. Các ngươi thích gom đất? Vậy thì cứ cùng nhau gom!
– Vân Diệp dùng sai người, không biết cái đạo lý thần không biết quỷ không hay. Nay thương nhân đã chiếm tiên cơ, không biết y ứng phó ra sao. Tin tức về "bộ mặt khóc thứ hai" đã xuất hiện ở Nhạc Châu có cần nói cho y biết không?
Trường Tôn thị day huyệt thái dương cho Lý Nhị, khẽ hỏi:
– Cho y biết đi. Khi địch còn chưa lộ rõ mà tùy tiện ra tay là điều tối kỵ trong binh pháp. Nếu như người đó muốn đấu với Vân Diệp một lần nữa ở tân thành, vậy cứ tới đi. Dũng sĩ chân chính dám đối diện với nguy hiểm. Trẫm tin vào thuật kiếm tiền của Vân Diệp, ít nhất ở phương diện này trẫm không phải là đối thủ của y, cũng không phát hiện ra ai có thể làm đối thủ của y. Đám người đó ở thời gian không đúng, địa điểm không đúng, gặp phải nhầm đối thủ, nhất định sẽ lỗ nặng.
– Lần trước thị vệ lấy bản thảo từ trên nóc điện Vạn Dân xuống làm trẫm xem mà kinh hãi. Trẫm và Dương Quảng đều giành được giang sơn từ tay đại ca mình. Trẫm rất lo Thanh Tước sẽ bị bọn chúng lợi dụng. Một khi chúng dẫm vào vết xe đổ đó, trẫm chết cũng không nhắm mắt. Quan Âm tỷ, hãy giúp trẫm, chúng ta cùng nhau vượt qua cửa ải khó khăn này.
Nói tới đó, ông nắm lấy tay hoàng hậu như để lấy thêm sức mạnh.
– Không có chuyện đó đâu, Nhị lang. Hiện Thừa Càn và Thanh Tước tình cảm rất tốt, bọn chúng sẽ không xảy ra chuyện đó. Nếu có chút mầm mống thôi, thiếp thà chưa từng sinh ra chúng chứ không để chúng vấy bẩn tôn nghiêm của hoàng gia. Nhị lang, thiếp cũng biết giết người, hơn nữa đã giết rất nhiều người.
Điện Lưỡng Nghi trống trải, gió lạnh lay động rèm. Đế hậu cao cao tại thượng của Đại Đường cảm thấy cái rét vô tận. Lý Nhị không sợ kẻ địch ngoài sáng, dù thân trong hiểm cảnh, ông ta cũng tự tin đột vây. Nhưng ông ta gặp phải một lũ điên thích đùa bỡn lòng người. Người khác không làm cái chuyện hại người mà chẳng lợi mình, nhưng bọn chúng thì có. Bọn chúng dốc hết tâm lực là vì nhìn thấy từng thảm cảnh tương tàn, mình bị dã tâm bành trướng, rơi vào bẫy của chúng mà không biết.
Lý Nhị luôn cho rằng mình sinh ra là để làm hoàng đế, không có khả năng thứ hai tồn tại. Dẫn mười vạn đại quân tung hoành thiên hạ, quần hùng quỳ gối. Mỗi khi nhìn thấy một cường địch ngã xuống, dã tâm của ông ta lại càng lớn. Ông ta thích cuộc sống đó và sẽ theo đuổi nó đến cùng.
Nhưng có một người đột nhiên nói với ông ta: "Thành tựu ngươi có được là do bọn ta giúp. Nếu không, ngươi đi hỏi Thường Hà xem. Hắn đã cho ngươi qua cửa Huyền Vũ Môn, hắn là người của ta. Nếu không, làm sao ngươi có thể thành công được?"
Kết quả thẩm vấn cho thấy lời khai là thật. Thường Hà là nội gián, là một con tốt bị người ta vứt đi. Tình hình được tiết lộ sau những hình phạt nghiêm khắc khiến hoàng đế vô cùng chán chường. Đã ba ngày rồi ông ta không gặp bất kỳ ai, chỉ nằm trong điện Lưỡng Nghi hồi ức lại quá khứ. Mỗi lần nghĩ tới lại thấy nhiều chuyện quá trùng hợp, nhiều người đáng hoài nghi. Ông ta biết đó không phải vì tâm thái đế vương, nhưng bất giác dùng ánh mắt thận trọng nhìn thần tử của mình. Vân Diệp nói tới Trường Thành, ông ta cũng thấy y đang mỉa mai tổ tiên người Hồ của mình.
Trường Tôn thị liếc nhìn điện Lưỡng Nghi trống trải, đột nhiên nói:
– Nhị lang, hay là chúng ta đi chơi đi? Xem xem Thừa Càn làm gì, Thanh Tước làm gì, Vân Diệp làm gì. Người trẻ tuổi trong ngày tuyết rơi này thường có những hành động khó đoán. Chúng ta đi xem để giải khuây.
Lý Thừa Càn đang nổi cơn lôi đình, chỉ Dương Viên, Thái tử Tẩy mã, quát:
– Ngươi là ai? Là Tẩy mã của Đông cung, có ba mươi quan tiền khiến ngươi ngang ngược ở tiền trang à? Ai đổi tiền mà không lỗ chứ? Cô vương đã tổn thất không dưới ba nghìn quan, nhưng ta có oán trách câu nào sao? Năm xưa phân lượng tiền không đủ là do quốc gia quá nghèo. Chúng ta đã thản nhiên hưởng thụ bao năm rồi, sao giờ chịu thiệt một chút lại không được?
Dương Viên run rẩy xin Thái tử thứ tội, đảm bảo sau này không tái phạm nữa. Mới nghe Thái tử ôn hòa nói:
– Trong nhà ngươi đông người, mấy năm qua đổi bạc thành tiền đồng, nên lần này thiệt nhiều hơn. Ba mươi ngân nguyên này coi như bồi thường cho ngươi, nhưng ngươi phải đích thân tới tiền trang tạ tội. Đây là thể diện của việc đổi tiền lần này, không được xúc phạm.
Trường Tôn thị che miệng cười. Bà và Lý Nhị đứng ở cổng vòm, Thái tử phi Tô thị ở bên, Hầu thị thì ưỡn bụng thật cao, dường như chỉ sợ hoàng đế, hoàng hậu không nhìn thấy.
– Bệ hạ xem, đó là đại nhi tử của người, không chỉ giữ vững nguyên tắc mà còn rộng rãi với người khác. Đúng là phiên bản của Bệ hạ. Có Thái tử thế này còn lo cái gì? Mấy mánh khóe vặt vãnh, dù đắc ý nhất thời cũng khó mà đắc ý cả đời. Thiên hạ Đại Đường sẽ kéo dài vạn thế.
Truyen.free luôn mang đến những câu chuyện hấp dẫn và chân thực nhất.